Kredyt, co to takiego?

Kredyt jest umową pisemną zawartą pomiędzy bankiem, a kredytobiorcą. Bank zobowiązuje się udostępnić określoną kwotę na określony czas, a kredytobiorca zobowiązuje się do wykorzystania otrzymanego kredytu zgodnie z jego przeznaczeniem oraz zwrócić go bankowi w określonym umową czasie, wraz z należną prowizją i odsetkami. Są dwa sposoby ujmowania kredytu:

  • formalno-prawny – zgodnie z nim, istotą kredytu jest wykorzystanie czasowo wolnych środków pieniężnych, a nie tworzenie nowych. Bank sprawuje tutaj rolę pośrednika w przekazywaniu potrzebującym podmiotom czasowo ulokowanych w nim, przez inne osoby, środków pieniężnych. W wyniku tej operacji, powstaje wierzytelność u kredytodawcy, oraz proporcjonalne kwotowo zobowiązanie u kredytobiorcy
  • ekonomiczny – wg tak rozumianego ujęcia, bank umożliwia dokonywanie wydatków pieniężnych w rozmiarach przekraczających aktualnie posiadane przez kredytobiorcę środków pieniężnych, poprzez tworzenie nowych dochodów i środków z równoczesnym ich udostępnieniem kredytobiorcy, na warunkach przewidzianych w umowie.

Stroną dominującą w stosunku kredytowym jest bank. To określa warunki kredytu i jest uprawniony do kontroli jego wykorzystania. Bank uzależnia przyznanie kredytu od zdolności kredytowej i nawet w przypadku posiadania takowej, może odmówić jego przyznania. Prawo do przyznawania kredytów mają wyłącznie banki. Środki na ten cel pochodzą z depozytów powierzonych bankowi przez klientów i dlatego umowy kredytowe reguluje prawo bankowe.

Podział kredytów

W zależności od okresu kredytowania, są trzy rodzaje kredytów: krótkoterminowy (do jednego roku), średnioterminowy (od roku do trzech lat), długoterminowy (powyżej trzech lat). Kredyty ze względu na rodzaj, dzielą się na:

  • kredyt gospodarczy
    • kredyt obrotowy
      • kredyt w rachunku bieżącym
      • kredyt rewolwingowy
      • kredyt w rachunku kredytowym
        • kredyt docelowy przeznaczony na określoną w umowie operację
        • kredyt na pokrycie bieżących zobowiązań udzielony jako pomoc finansowa w przypadku braku środków pieniężnych na pokrycie zobowiązań z okresem kredytowania krótszym niż 30 dni
        • linia kredytowa odnawialna i nieodnawialna
        • kredyt sezonowy udzielany jest firmom związanym z sezonowością
        • kredyt wekslowy dyskontowy i akceptacyjny
    • kredyt inwestycyjny udzielony na sfinansowanie inwestycji – długoterminowy
  • kredyt dla osób fizycznych
    • kredyt mieszkaniowy
    • kredyt samochodowy
    • kredyt konsumpcyjny

Wszystkie wymienione rodzaje kredytów są udzielane wyłącznie przez banki. Innym podmiotom gospodarczym lub osobom, które podejmują próby udzielania kredytów i tym samym przejmowania funkcji banków, grozi kara do pięciu milionów złotych, albo kara pozbawienia wolności do lat trzech.